فروشگاه آژنو دام, طیور و آبزیان. اژنو
0 محصولات نمایش سبد خرید

سبد خرید شما خالی است.

سیستم ایمنی اسب

سیستم ایمنی اسب

سیستم ایمنی اسب ، پس از شناسایی سلول های خودی از غیرخودی سبب دفاع از عوامل بیماری زای خارجی تهاجمی بدن آن میگردد.

اجزای سیستم ایمنی بدن اسب

سیستم ایمنی اسب متشکل از مجموعه ای از گلبول های سفید خون ، آنتی بادی ها به علاوه سایر اجزای موثر در مقابله با عفونت های بدن و دفع پروتئین های خارجی است.

علاوه بر این اجزا ، سیستم ایمنی بدن این حیوان برخوردار از اندام های غده تیموس ، مغز استخوان ، طحال ، غدد لنفاوی به علاوه بافت کبد میباشد.

غده تیموس به علاوه مغز استخوان مکان ساخت گلبول های سفید خون میباشند. طحال ، غدد لنفاوی و بافت کبدی سبب نابودی مواد خارجی و میکروارگانیسم های مضر به علاوه باعث تجمع سلول های ایمنی بدن جهت ایمن سازی آنان در برابر مواد خارجی میگردد.

سیستم ایمنی اسب
سیستم ایمنی اسب

ساز و کار سیستم ایمنی بدن

در کل ، وظیفه اساسی سیستم ایمنی بدن دفاع آن از بدن در مقابل موارد خارجی و سلول های غیر معمول تهاجمی است. انجام این کار نیازمند تشخیص سلول های خودی از غیرخودی توسط سیستم ایمنی است.

سیستم ایمنی بدن حیوان از طریق شناسایی میکروارگانیسم های مهاجم به علاوه موارد خارجی یا در کل عوامل غیرخودی میتواند سبب محافظت از بدن جاندار گردد.

دقت کنید ، موادی که سبب محرک پاسخ ایمنی در بدن میگردد ، آنتی ژن نام دارد. محل قرارگیری آنتی ژن ها در درون باکتری ، بر روی سطوح باکتری ، ویروس ها ، میکروارگانیسم ها و سلول های سرطانی میباشد.

راهکارهای دفاعی سیستم ایمنی در برابر عوامل مهاجم :

▪موانع فیزیکی

▪ایمنی اختصاصی

▪ایمنی غیر اختصاصی

نکته : منظور از ایمنی اختصاصی و غیر اختصاصی ، گلبول های سفید میباشد.

سیستم ایمنی اسب
سیستم ایمنی اسب

موانع فیزیکی سیستم ایمنی بدن اسب

موانع فیزیکی سیستم ایمنی بدن حیوان مذکور ، اولین راهکار دفاعی در مقابله با عوامل تهاجمی و مضر است.

منظور از موانع فیزیکی پوست ، قرنیه چشم ، غشای پوششی سیستم تنفسی ، گوارشی ، دستگاه ادراری به علاوه تناسلی میباشد.

دقت کنید در صورت عدم شکست پذیری موانع فیزیکی بدن ، عوامل تهاجمی توان نفوذپذیری به سیستم ایمنی را نخواهند داشت. اما در صورت شکست پذیری موانع فیزیکی بدن همچون شکستگی پوست با زخم ، خطر بروز بیماری افزایش پیدا میکند.

موانع فیزیکی سیستم ایمنی بدن اسب
موانع فیزیکی سیستم ایمنی بدن اسب

پشتیبانی موانع فیزیکی توسط باکتری های مفید بدن موجود در آن نواحی توسط ترشحات آنزیمی آن ها انجام میگیرد.

به عنوان مثال : یکی از ترشحات باکتری های مفید موجود در سیستم گوارشی حیوان ، اشک چشم میباشد.

منظور از ایمنی غیر اختصاصی سیستم ایمنی اسب چیست؟

بطور طبیعی ایمنی غیراختصاصی از ابتدای تولد در سیستم بدنی موجود است. منظور از ایمنی غیر اختصاصی برخورد یکسان آن با تمامی عوامل تهاجمی و خارجی است.

دقت کنید یکی از این برخوردهای یکسان ایمنی غیر اختصاصی ، ایجاد التهاب است. پس از ایجاد التهاب توسط این راهکار دفاعی از سیستم ایمنی بدن اسب برخی از تعداد گلبول های سفید خون از جمله نوتروفیل و ماکروفاژها سریعا به منظور نابودی عوامل مهاجمی و سلول های آسیب دیده به سمت بافت خونی حرکت میکنند.

سایر گلبول های موثر در ایمنی غیر اختصاصی سیستم ایمنی بدن شامل مونوسیت ها ، ائوزینوفیل ها ، بازوفیل ها به علاوه سلول های نابودگر طبیعی موجود در بدن میباشند.

ایمنی غیر اختصاصی سیستم ایمنی اسب
ایمنی غیر اختصاصی سیستم ایمنی اسب

ایمنی اختصاصی بدن در برابر عوامل بیماری زا

منظور از ایمنی اختصاصی ، بکارگیری روش هایی مخصوص توسط سیستم ایمنی بدن برای مقابله با عوامل تهاجمی و خارجی بیماری زا است.

این نوع ایمنی توسط عملکرد نوعی گلبول سفید به نام لنفوسیت های (B) و (T) ، آنتی بادی ها ، سلول های عرضه کننده آنتی ژن ها به علاوه سیتوکین ها(نوعی از مولکول های پروتئینی محلول در آب) انجام میگیرد.

نکته : لنفوسیت های (T) نوعی گلبول سفید نیازمند به سلول های جهت بلعیدن و شکستگی عوامل بیماری زای خارجی تهاجمی میباشند. این سلول ها ، سلول های عرضه کننده آنتی ژن میباشند. که پس از شکستگی و برش عوامل بیماری زا آن ها را به لنفوسیت های (T) جهت شناسایی و حمله عرضه میکند.

اکثر واکسن های قابل استفاده در اسب ها سبب تحریک ایمنی اختصاصی جهت مقابله با عوامل تهاجمی میگردد.

چگونگی تحریک پاسخ ایمنی

سیستم ایمنی بدن اسب جهت نابودی عوامل بیماری زا تهاجمی و موارد خارجی بایستی ابتدا اقدام به شناسایی و معین سازی آنان کند.

دقت کنید ، تمامی سلول ها برخوردار از نوعی نشانه مختص به خود جهت شناسایی میباشند. سلول های غیرخودی فاقد نشانه های سلول طبیعی خود بدن حیوان میباشند. سیستم ایمنی بدن پس از تشخیص آن ها اقدام به مقابله و حمله میکند.

بعضی از تعداد لنفوسیت های (B) بطور مستقیم سبب تشخیص عامل بیماری زا و آنتی ژن آن میکند. پس از شناسایی آنتی ژن توسط لنفوسیت های (B) اقدام به چسبندگی به آن میکند.

با چسبندگی خود به عامل بیماری زای تهاجمی اقدام به تولید آنتی بادی به منظور پوشش ویروس یا باکتری جهت جلوگیری از انتشار و عفونت آن میکند. این عمل که توسط گلبول سفید لنفوسیت انجام میگیرد ، خنثی سازی نام دارد.

آنتی بادی ها به شناسایی عوامل بیماری زای خارجی به منظور بکارگیری راهکارهای دفاعی سیستم ایمنی و در نتیجه حمله به آن ها ادامه میدهند. لنفوسیت های (B) گاهی اوقات به منظور پیشگیری از پاسخ ایمنی نامطلوب جهت تولید آنتی بادی به دستور لنفوسیت های (T) نیاز دارند.

چگونگی تحریک پاسخ ایمنی
چگونگی تحریک پاسخ ایمنی

انواع اختلالات در سیستم ایمنی اسب

سیستم ایمنی بدن اسب بطور دائم فاقد عملکردی صحیح و طبیعی است. عملکرد این سیستم گاهی اوقات به دلایل مختلفی دچار اختلال میگردد.

دلایل بروز اختلال در سیستم ایمنی اسب :

▪کاهش میزان عملکرد طبیعی سیستم ایمنی بدن(کم کاری)

▪افزایش میزان عملکرد طبیعی سیستم ایمنی بدن(بیش فعالی)

دقت کنید ، کم کاری سیستم ایمنی بدن یا تضعیف قوت آن میتواند سبب بروز عفونت در بدن گردد. و بیش فعالی یا کارکرد بیش از حد معمول این سیستم منجر به حمله به بخش های داخلی و طبیعی بدن میشود. بعبارتی سیستم ایمنی بدن در هنگام بیش فعالی به اشتباه برخی از سلول های خودی را شناسایی و آن ها را مورد تهاجم و حمله قرار میدهد. این نوع اختلال ناشی از بیش فعالی سیستم ایمنی بدن به خودایمنی معروف است.

حتی گاهی اوقات سیستم ایمنی بدن از طریق تولید بیش از حد آنتی بادی سبب پاسخ بیش از حد معمول به عوامل بیماری زای خارجی تهاجمی میگردد.

این نوع پاسخ بیش از حد معمول به عوامل بیماری زای خارجی تهاجمی ، سبب بروز پاسخ بیش از حد راهکارهای دفاعی غیر اختصاصی و اختصاصی سیستم ایمنی بدن اسب میگردد.

سیستم ایمنی اسب
سیستم ایمنی اسب

پاسخ غیر اختصاصی بیش از حد

دقت کنید ، سندرم پاسخ التهابی سیستمیک نوعی شوک ناشی از پاسخ به آسیب دیدگی های حاد یا عفونت ها میباشد.

در صورت ایجاد این سندرم توسط عفونتی حاد ، شوک سپتیک به وجود می آید. سیستم ایمنی بدن جهت پاسخ به این آسیب دیدگی یا عفونت اقدام به رهاسازی سیتوکین ها جهت ایجاد التهاب میکند.

بنابراین رهاسازی میزان زیادی از این سیتوکین ها توسط عفونت ها و آسیب دیدگی های حاد منجر به بروز اختلالات ذیل میگردد.

▪تب

▪کاهش فشار خون

▪لختگی غیر طبیعی خون

▪نارسایی اندام های بدن

▪مرگ و میر

پاسخ اختصاصی بیش از حد

در صورت بیش فعالی سیستم ایمنی بدن اسب (۴) دسته اختلال در پاسخ ایمنی اختصاصی آن به وجود می آید.

واکنش بیش از حد اختصاصی نوع (۱) ، نوع (۲) ، نوع (۳) به علاوه نوع (۴) همگی در نتیجه ی بیش فعالی سیستم ایمنی بدن اسب رخ میدهد.

در ادامه به ارائه علت رخداد این دسته از واکنش ها و تاثیرات ناشی از آن ها میپردازیم.

واکنش ایمنی اختصاصی بیش از حد نوع (۱)

پاسخ های ایمنی اختصاصی بیش از حد نوع (۱) ، واکنشی میباشند که از طریق آنتی بادی ها ، مَست سل ها به علاوه گلبول های سفید خون ائوزینوفیل مورد تحریک قرار میگیرد. این پاسخ ها منجر به بروز واکنش های آلرژیک مختلفی میشود. واکنش آلرژیک آنافیلاکسی حادترین واکنش ها میباشد که سبب تهدید چرخه زیستی حیوان میگردد.

اتصال آنتی ژن به به آنتی بادی سبب فعال سازی سلول های بسیاری جهت تولید مواد شیمیایی همچون هیستامین ها میگردد. با بروز واکنش آلرژیک آنافیلاکسی بدن اقدام به فعال سازی میزان بسیاری از سلول ها ، هیستامین و سایر مواد شیمیایی میکند.

مواد شیمیایی قادر به اثرگذاری بر روی اندام های متفاوت همچون رگ های خونی میباشد. میزان شدت واکنش به نوع و میزان آنتی ژن به علاوه میزان آنتی بادی های تولید شده دارد.

عوامل بروز واکنش نوع (۱):

▪واکسن ها

▪مواد دارویی

▪مواد غذایی

▪فرآورده های خونی

▪حشرات میش دار

واکنش بیش از حد دفاع ایمنی اختصاصی نوع (۲)

این نوع پاسخ پس از اتصال نوعی آنتی بادی به آنتی ژن موجود در سطح سلول های خودی رخ میدهد. اتصال آنتی بادی به آنتی ژن های سلول های طبیعی خود سیستم ایمنی بدن اسب ، سبب فعال سازی پروتئین هایی نابودگر سلول به نام مکمل میشود.

فعالسازی پروتئین های نابودگر منجر به مرگ سلولی به علاوه آسیب دیدگی بافت ها میگردد.

تاثیرات ناشی از واکنش نوع (۲):

▪تخریب سیستم ایمنی گلبول های قرمز

▪اختلال در عملکرد پلاکت ها

سیستم ایمنی اسب
سیستم ایمنی اسب

واکنش بیش از حد دفاع ایمنی اختصاصی نوع (۳)

واکنش نوع (۳) پس از قرارگیری میزان بسیاری از ترکیبات شیمایی آنتی ژن ها و آنتی بادی ها در رگ های خونی که منجر به التهاب و آسیب دیدگی بافتی میگردد.

این نوع واکنش منجر به آسیب دیدگی موارد ذیل میگردد :

▪پوست

کلیه ها

▪ریه ها

▪مغز

▪تب

▪بروز ضایعات پوستی

▪لنگش

▪درد و تورم مفاصل

▪اختلالات رفتاری

▪اسهال

▪بروز درد ناحیه شکمی

واکنش بیش از حد دفاع ایمنی اختصاصی نوع (۴)

واکنش نوع (۴) پس از قرارگیری (۲۴) ساعته بدن در معرض آنتی ژن ها رخ میدهد. این واکنش سیستم ایمنی بدن اسب فاقد حضور آنتی بادی است و در حضور لنفوسیت های (T) به علاوه ماکروفاژها انجام میگیرد.

این نوع واکنش قادر به بروز در اندام های مختلفی است ، به همین علت دارای علائم متفاوتی میباشد.

0